Dekolonisatie

In 2003 werd het 130-jarig bestaan van het KNAG gevierd met een groots opgezette tentoonstelling in het Tropenmuseum en een meer dan 380 pagina’s dikke catalogus, In kaart gebracht met kapmes en kompas. Met het Koninklijk Nederlands Aardrijkskundig Genootschap op expeditie tussen 1873 en 1960. Het boek vertelt over de tientallen expedities waarbij het KNAG betrokken was, vooral naar Indonesië en Suriname, en toont afbeeldingen van de naar Nederland meegenomen en tentoongestelde etnografische voorwerpen. Het Ten geleide vermeldt dat ‘men slechts bewondering [kan] hebben voor al die mensen die, misschien gedreven door de hang naar avontuur, met grote inzet en moed de kennis over het aardrijk op verschillende plaatsen op de aardbol hebben vergroot’.

Twintig jaar later is een lustrumviering met deze insteek ondenkbaar. Er worden niet alleen vragen gesteld bij de motieven van de expedities en het verleden van het genootschap, het hele wetenschapsveld van de geografie, en het aardrijkskundeonderwijs maken een proces door van dekolonisering. Dit deel van de lustrumspecial toont iets van het koloniale verleden van het KNAG en poogt richting te geven aan de voortgaande dekolonisatie van het vakgebied.